Sparen voor zijn pensioen
In landen zoals de VS of het Verenigd Koninkrijk, waar een staatspensioen (de eerste pijler) geen voldoende bron van inkomsten vormt tijdens iemands pensioen, is individueel pensioensparen heel courant. In landen waar de eerste pijler wél sterk vertegenwoordigd is, is deze praktijk minder gangbaar. En toch zijn er ook in deze landen steeds meer mensen die al op jonge leeftijd aan pensioensparen beginnen te doen. Enerzijds vrezen ze dat door de toenemende vergrijzing van de maatschappij de Staat niet langer de pensioenen zal kunnen uitbetalen en anderzijds willen ze profiteren van de fiscale voordelen die aan pensioensparen verbonden zijn.
Spaargeld doorloopt 2 fases: de opbouw en de afbouw. De opbouw bestaat erin dat men geld spaart om tijdens zijn pensioen een aanvaardbaar levensniveau te behouden. De afbouw houdt in dat men vanaf zijn pensioen gaat leven van het kapitaal dat men tijdens zijn actief leven heeft bijeen gespaard.
Op het einde van de opbouwperiode, heeft men de keuze om zijn kapitaal in een keer te ontvangen of via periodieke betalingen (ook wel ‘rente’ of ‘annuïteit’ genoemd).
De annuïteit, een ‘levenslange’ verzekering
Een annuïteit bestaat erin dat men ieder jaar een deel van het opgebouwde spaargeld ontvangt. Op deze manier kan men spreken van een ‘levenslange’ verzekering.
Een annuïteit is een soort verzekering die ervoor zorgt dat mensen kunnen blijven genieten van hun spaargeld tijdens hun oude dag. Het vermijdt dus dat ze hun spaargeld opsoeperen in de beginperiode van hun pensioen omdat ze « verblind » zijn door het kapitaal waarover ze plots beschikken en/of omdat ze onvoldoende geïnformeerd zijn over inflatie of levensverwachting.
Annuïteit als verzekeringsproduct
Annuïteiten kunnen de vorm aannemen van 3 verzekeringsproducten:
- Klassieke rente (of constante annuïteiten),
- Geprogrammeerde terugkoop,
- Variabele annuïteit.
Indien men opteert voor een klassieke rente, dan kan de spaarder zijn spaarproduct vrij kiezen tijdens de opbouwperiode. Het rente-aspect speelt pas mee aan het einde van de opbouwperiode en maakt het mogelijk om het opgebouwde kapitaal om te zetten in een vast inkomen (of constante annuïteit). Het voordeel hiervan is dat men tot aan het einde van zijn leven kan genieten van een vast inkomen. De klassieke rente is echter een “zuiver” levensverzekeringsproduct. Dit houdt in dat bij overlijden het kapitaal verloren is en niet kan worden overgedragen aan de erfgenamen, wat meteen ook het belangrijkste minpunt is van dit type product.
Dankzij de geprogrammeerde terugkoopontvangt men tijdens de afbouwperiode op geregelde tijdstippen een deel van het verworven kapitaal via zijn levensverzekeringscontract. Maar dan moet het spaarproduct wel een levensverzekeringsproduct zijn. Het voordeel van dit product is dat iedereen het soort levensverzekeringsproduct kan kiezen dat het best bij hem past (risicovol vs. risicoloos). Bovendien kan men met dit soort product het resterende kapitaal over het algemeen wél overdragen aan zijn erfgenamen. Het terugkoopbedrag en de looptijd kunnen echter niet vervroegd worden, net omdat ze afhankelijk zijn van de waarde van het levensverzekeringscontract (die waarde kan variëren indien het een contract in rekeneenheden betreft, bijvoorbeeld). De terugkopen stoppen vanaf het moment dat de waarde van het levensverzekeringscontract op nul staat.
De variabele annuïteit combineert de voordelen van beide hierboven vermelde producten zonder de nadelen ervan over te nemen. Met variabele annuïteiten blijft men eigenaar van zijn kapitaal. Dit houdt in dat bij overlijden, het kapitaal wel degelijk kan worden overgedragen aan de erfgenamen. Bovendien kan iedere spaarder zelf het product kiezen waarin hij zijn spaargeld wil beleggen (risicovol vs risicoloos). Een minimum vast inkomen is gegarandeerd tot aan het overlijden (« Guaranteed Minimum Withdrawal Benefits »). Bovendien kan de verzekerde bovenop het vaste miniumbedrag van zijn annuïteit, genieten van een hogere annuïteit als het product waarin hij belegd heeft, goed presteert.
Om het BSB-aanbod inzake het beheer van variabele annuïteiten te kennen, klik hier.
Werking van een variabele annuïteit
Simpel uitgedrukt, komt het erop neer dat een spaarder die een variabele annuïteit aangaat, zijn kapitaal investeert in een fonds (BEVEK). Hij kan hierbij kiezen uit een brede waaier aan fondsen met verschillende risiconiveau’s. Naargelang het risiconiveau en de leeftijd van de spaarder, wordt een conversiefactor toegepast waarmee de minimum annuïteit kan worden berekend die de spaarder zal ontvangen tot zijn overlijden.
Laten wij een fictief voorbeeld nemen van iemand die op zijn vijftigste 100.000 euro wenst te beleggen in een weinig risicovol fonds en waarop een conversiefactor van 3% wordt toegepast. Deze persoon zal tot aan zijn dood minimum 3.000 euro per jaar ontvangen. Het gaat als volgt: de 100.000 euro worden belegd in de geselecteerde fondsen en ieder jaar wordt er 3.000 euro (plus beheerkosten) afgehouden van deze fondsen.
Nemen we nu het vereenvoudigde voorbeeld van een fonds waarvan de performantie 0% is (met een inflatie eveneens gelijk aan 0%). Indien de persoon op zijn zestigste sterft (10 jaar nadat hij zijn variabele annuïteit is aangegaan), dan blijft er ongeveer 70.000 euro in het fonds over voor de erfgenamen. Wordt die persoon echter 100 jaar, dan is de waarde van het fonds gelijk aan 0 vanaf zijn 83ste verjaardag, maar blijft hij wel 3.000 euro per jaar ontvangen. In het Engels noemt men dat een: « Guaranteed Minimum Withdrawal Benefit ».
Nemen we nu het voorbeeld van een fonds waarvan de waarde ineenstuikt ten gevolge van een zware financiële crisis. In dat geval zal de persoon die een variabele annuïteit is aangegaan nog steeds 3.000 euro ontvangen tot aan zijn overlijden, ook al is de waarde van de fondsen zo goed als nul.
Nemen we tot slot het voorbeeld van een fonds met hoog rendement. In dat geval kan de persoon die een variabele annuïteit is aangegaan, 2 dingen doen : ofwel door terugkoop de meerwaarde opnemen, ofwel zijn meerwaarde omzetten in een hogere annuïteit. Als hij beslist om zijn annuïteit te verhogen, dan wordt er een kliksysteem in werking gesteld : dit wil zeggen dat het nieuwe annuïteitenbedrag (bijvoorbeeld 3.500 euro) wordt vastgelegd tot het overlijden van de persoon in kwestie.
De toekomst van variabele annuïteiten
Ook als is de eerste pijler in Europa goed vertegewoordigd, toch zijn er steeds meer mensen die aan individueel pensioensparen doen. Ze vrezen immers dat de Staat wegens de toenemende vergrijzing van de maatschappij zijn verplichtingen niet zal kunnen nakomen.
Het merendeel van die mensen zullen een rente verkiezen boven een vast kapitaal wegens zijn « levenslange » karakter. Volgens onze businessexperts is de variabele annuïteit van alle renteproducten het product dat de meeste voordelen combineert. Het is dan ook ‘hét’ product van de toekomst dat zonder twijfel één van de basisproducten wordt binnen het kader van het individueel pensioensparen !
Om het BSB-aanbod inzake het beheer van variabele annuïteiten te kennen, klik hier.
